ഇസ്രയേലും മൊറോക്കോയും നയതന്ത്ര ബന്ധം ശക്തമാക്കുന്നു; നേരിട്ടുള്ള വിമാന സർവീസുകളും എംബസികളും

റബാത്ത്: ഇസ്രയേലും മൊറോക്കോയും തമ്മിലുള്ള നയതന്ത്ര ബന്ധം കൂടുതൽ ശക്തമാക്കുന്നതിന്റെ ഭാഗമായി ഇരു രാജ്യങ്ങളിലും പരസ്പരം എംബസികൾ തുറക്കാനും അംബാസഡർമാരെ നിയമിക്കാനും ധാരണയായി. അമേരിക്കൻ പ്രസിഡൻ്റ് ഡൊണാൾഡ് ട്രംപിൻ്റെ കാർമ്മികത്വത്തിൽ ഒപ്പുവെച്ച അബ്രഹാം ഉടമ്പടിയുടെ ആറാം വാർഷികത്തിന് തൊട്ടടുത്ത ദിവസമാണ് ഇരുരാജ്യങ്ങളും തങ്ങളുടെ നയതന്ത്ര ബന്ധം കൂടുതൽ മെച്ചപ്പെടുത്തുന്ന ഈ സുപ്രധാന പ്രഖ്യാപനം നടത്തിയിരിക്കുന്നത്.

ന്യൂയോർക്കിൽ വെച്ച് ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിലെ യു.എസ് അംബാസഡർ മൈക്ക് വാൾട്‌സ് ആതിഥേയത്വം വഹിച്ച യോഗത്തിൽ ഇസ്രയേൽ വിദേശകാര്യ മന്ത്രി ഗിദോൻ സാറും മൊറോക്കോ വിദേശകാര്യ മന്ത്രി നാസ്സർ ബൗരിതയും നിർണായക ചർച്ചകൾ നടത്തിയിരുന്നു. ഇരുരാജ്യങ്ങളും തമ്മിലുള്ള പൂർണ തോതിലുള്ള നയതന്ത്ര ബന്ധവും പരസ്പര സൗഹൃദവും ഇരുപക്ഷത്തിന്റെയും പൊതു താല്പര്യമാണെന്നും, ഇത്തരം നീക്കങ്ങൾ മേഖലയിലെ സമാധാനത്തിൻ്റെ ലക്ഷ്യങ്ങളെ കൂടുതൽ മുന്നോട്ട് നയിക്കാൻ സഹായിക്കുമെന്നും ഇസ്രയേൽ, മൊറോക്കോ, അമേരിക്ക എന്നീ മൂന്ന് രാജ്യങ്ങളുടെയും സംയുക്ത പ്രസ്താവനയിൽ വ്യക്തമാക്കിയിട്ടുണ്ട്.

നയതന്ത്ര ബന്ധം പൂർണ്ണ തോതിൽ പുനഃസ്ഥാപിക്കുന്നതിന് പുറമെ ഇരു രാജ്യങ്ങളും തമ്മിലുള്ള സാമ്പത്തിക-വ്യാപാര ബന്ധങ്ങൾ മെച്ചപ്പെടുത്താനും യോഗത്തിൽ തീരുമാനമായി. പരസ്പരമുള്ള നിക്ഷേപങ്ങൾ സംരക്ഷിക്കുന്നതിനും ഇരട്ട നികുതി ഒഴിവാക്കുന്നതിനുമായി രണ്ട് സുപ്രധാന കരാറുകളിൽ ഈ വർഷാവസാനത്തോടെ ഒപ്പുവെക്കാൻ യോഗത്തിൽ ധാരണയായിട്ടുണ്ട്. ഇതിന് പുറമെ, ഇരുരാജ്യങ്ങളിലെയും വിമാനക്കമ്പനികൾ മുഖേന നേരിട്ടുള്ള വിമാന സർവീസുകൾ ഉടൻ പുനരാരംഭിക്കാനും വ്യോമഗതാഗതം കൂടുതൽ വ്യാപിപ്പിക്കാനും തീരുമാനിച്ചു. ഈ നടപടികളുടെ ഭാഗമായി വരും മാസങ്ങളിൽ ഇരുരാജ്യങ്ങളിൽ നിന്നുമുള്ള ഉയർന്ന തലത്തിലുള്ള ഔദ്യോഗിക സന്ദർശനങ്ങൾ ഉണ്ടാകുമെന്നും അധികൃതർ സ്ഥിരീകരിച്ചിട്ടുണ്ട്.

അതേസമയം, അറബ് ലോകത്തിൻ്റെ പൊതുവികാരങ്ങളെയും നിലവിലെ ഫലസ്തീൻ പ്രശ്‌നങ്ങളെയും അവഗണിച്ചുകൊണ്ട് ഇത്തരം ഉച്ചകോടികളും നയതന്ത്ര സാധാരണീകരണങ്ങളും നടത്തുന്നതിനെതിരെ ശക്തമായ വിമർശനങ്ങളും ഉയർന്നുവരുന്നുണ്ട്. ഫലസ്‌തീൻ ജനതയുടെ അടിസ്ഥാന അവകാശങ്ങൾ പൂർണമായി നിഷേധിക്കപ്പെടുന്ന നിലവിലെ സാഹചര്യത്തിൽ, മേഖലയിലെ സമാധാനത്തിന് ഇത്തരം നയതന്ത്ര കരാറുകൾ ഒരിക്കലും ശാശ്വത പരിഹാരമാകില്ലെന്നാണ് വിമർശകർ ചൂണ്ടിക്കാട്ടുന്നത്. പൂർണ്ണമായും രാഷ്ട്രീയ ലക്ഷ്യങ്ങളോടെയുള്ള ഇത്തരം പുതിയ കൂട്ടായ്‌മകൾ ഇസ്രയേലിന്റെ ഫലസ്തീനിലെ അധിനിവേശ നടപടികൾക്ക് അന്താരാഷ്ട്ര തലത്തിൽ ലഭിക്കുന്ന അംഗീകാരമായി മാറാൻ സാധ്യതയുണ്ടെന്നും രാഷ്ട്രീയ നിരീക്ഷകർ ആശങ്കപ്പെടുന്നുണ്ട്.