27-ാം വയസ്സിൽ ബോക്‌സ് ഓഫീസിൽ 2000 കോടിയുടെ തരംഗം; സൽമാനും രൺബീറിനും മുൻപേ ചരിത്രം കുറിച്ച ഇന്ത്യൻ സിനിമയിലെ ആദ്യ ‘നെപ്പോ കിഡ്’

‘നെപ്പോ കിഡ്’ (Nepo baby) എന്ന പ്രയോഗം ഒരുപക്ഷേ ഹോളിവുഡിലെ ഒരു ആധുനിക കണ്ടെത്തലായിരിക്കാം. എന്നാൽ നമ്മുടെ നാട്ടിൽ, സിനിമാ മേഖലയിലുള്ളവരുടെ മക്കളെയോ ബന്ധുക്കളെയോ, അതായത് വളരെ എളുപ്പത്തിൽ സിനിമാലോകത്തേക്ക് വഴിതുറന്നു കിട്ടിയവരെ വിശേഷിപ്പിക്കാൻ ‘സ്റ്റാർ കിഡ്സ്’ (Star kids) എന്ന വാക്കാണ് കാലങ്ങളായി ഉപയോഗിച്ചുവരുന്നത്. റെഡ്ഡിറ്റിലും (Reddit) ട്വിറ്ററിലും (Twitter) ‘നെപ്പോട്ടിസം’ എന്നത് ഒരു തരംഗമാകുന്നതിന് മുൻപ് തന്നെ, ഈ സ്റ്റാർ കിഡ്സിൽ പലരും സിനിമയിൽ തങ്ങളുടേതായ വിജയകരമായ കരിയർ പടുത്തുയർത്തിയിട്ടുണ്ട്. എല്ലാ ഭാഷകളിലും സിനിമാ വ്യവസായങ്ങളിലുമെല്ലാം ഇത്തരം വിജയകരമായ സ്റ്റാർ കിഡ്സിന്റെ ഉദാഹരണങ്ങൾ കാണാൻ കഴിയും. എന്നാൽ അവരിൽ ഒരാൾ, തന്റെ കരിയറിന്റെ തുടക്കത്തിൽ തന്നെ, പ്രശസ്തനായ സ്വന്തം പിതാവിനെപ്പോലും മറികടക്കുന്ന പ്രകടനമാണ് കാഴ്ചവെച്ചത്.

ഭൂരിഭാഗം അഭിനേതാക്കളും പതിറ്റാണ്ടുകൾ കൊണ്ട് നേടിയെടുക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്ന കാര്യങ്ങൾ കേവലം 27-ാം വയസ്സിൽ തന്നെ നേടിയെടുത്ത വ്യക്തിത്വമാണ് രാജ് കപൂർ. ബോക്‌സ് ഓഫീസിൽ വൻ വിജയം കൊയ്ത ഒരു ചിത്രം സ്വയം സംവിധാനം ചെയ്യുകയും ഇന്ത്യൻ സിനിമയെ രാജ്യത്തിന്റെ അതിരുകൾക്കപ്പുറമുള്ള സിനിമാപ്രേമികളിലേക്ക് എത്തിക്കുകയും ചെയ്യാൻ അദ്ദേഹത്തിന് സാധിച്ചു. 1951-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ അദ്ദേഹത്തിന്റെ ക്ലാസിക് ചിത്രമായ ‘ആവാര’ അന്നത്തെ കാലത്ത് ലോകമെമ്പാടുമായി 15 കോടി രൂപയിലധികം കളക്ഷൻ നേടിയതായാണ് റിപ്പോർട്ടുകൾ. ഇന്നത്തെ പണപ്പെരുപ്പവുമായി താരതമ്യം ചെയ്താൽ ഈ തുക ഏകദേശം 2,000 കോടി രൂപയോളം വരും.

വിജയം നേടിയ സിനിമാ കുടുംബത്തിലെ മക്കളെക്കുറിച്ച് സംസാരിക്കുമ്പോൾ രൺബീർ കപൂർ, സൽമാൻ ഖാൻ, അല്ലു അർജുൻ തുടങ്ങിയ പേരുകൾ ഉയർന്നു കേൾക്കാറുണ്ടെങ്കിലും, രാജ് കപൂർ ഇന്ത്യൻ സിനിമയിൽ ഉണ്ടാക്കിയ സ്വാധീനം വളരെ വലുതാണ്.

പ്രശസ്ത നടൻ പൃഥ്വിരാജ് കപൂറിന്റെ മകനായ രാജ് കപൂർ, 1935-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ‘ഇൻക്വിലാബ്’ എന്ന ചിത്രത്തിലൂടെ ബാലതാരമായാണ് സിനിമയിൽ അരങ്ങേറ്റം കുറിച്ചത്. 1946-ൽ നായകനടനായുള്ള അദ്ദേഹത്തിന്റെ യാത്ര ആരംഭിച്ചു. തുടർന്ന് 1947-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ‘നീൽ കമൽ’ എന്ന ചിത്രത്തിലൂടെയാണ് അദ്ദേഹം തന്റെ ആദ്യത്തെ വലിയ വിജയം സ്വന്തമാക്കുന്നത്.

1949-ൽ ‘അന്ദാസ്’, ‘ബർസാത്’ എന്നീ ചിത്രങ്ങളിലൂടെ ബാക്ക്-ടു-ബാക്ക് ഹിറ്റുകൾ രാജ് കപൂർ സമ്മാനിച്ചു. ഇതിൽ ‘ബർസാത്’ അന്നുവരെയുള്ള എല്ലാ റെക്കോർഡുകളും തകർത്ത്, ‘കിസ്മത്’ എന്ന ചിത്രം കൈവശം വെച്ചിരുന്ന ഏറ്റവും കൂടുതൽ കളക്ഷൻ നേടുന്ന ഇന്ത്യൻ ചിത്രമെന്ന റെക്കോർഡ് സ്വന്തമാക്കി. ഈ വൻ വിജയത്തോടെ ദിലീപ് കുമാർ, ദേവ് ആനന്ദ് എന്നിവർക്കൊപ്പം ഹിന്ദി സിനിമയിലെ ഏറ്റവും വലിയ നായകന്മാരിൽ ഒരാളായി രാജ് കപൂറും മാറി.

1951-ൽ അദ്ദേഹം സംവിധാനം ചെയ്യുകയും പ്രധാന വേഷത്തിൽ അഭിനയിക്കുകയും ചെയ്ത ചിത്രമാണ് ‘ആവാര’. വിനോദത്തോടൊപ്പം സാമൂഹിക-പരിഷ്കരണ വിഷയങ്ങളും കൈകാര്യം ചെയ്ത ഈ ചിത്രം വൻ വിജയമായി മാറി. സോവിയറ്റ് യൂണിയനിൽ ചിത്രത്തിന് വൻ പ്രേക്ഷക പിന്തുണ ലഭിക്കുകയും രാജ് കപൂറിനെ അവിടുത്തെ ഒരു സൂപ്പർ താരമാക്കി മാറ്റുകയും ചെയ്തു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ ചിത്രങ്ങൾ റഷ്യയിൽ തുടർച്ചയായി വിജയങ്ങൾ നേടിയത് ഇന്ത്യൻ സിനിമയ്ക്ക് അവിടെ പുതിയൊരു അന്താരാഷ്ട്ര വിപണി തുറന്നുകൊടുത്തു.

വിദേശത്തെ പ്രമുഖ ചലച്ചിത്ര മേളകളിലും അദ്ദേഹത്തിന്റെ ചിത്രങ്ങൾ വലിയ അംഗീകാരങ്ങൾ നേടി. ‘ആവാര’ കാൻ ഫിലിം ഫെസ്റ്റിവലിൽ പ്രധാന പുരസ്കാരത്തിനായി മത്സരിച്ചപ്പോൾ, ‘ബൂട്ട് പോളിഷ്’ പാം ഡി ഓർ പുരസ്കാരത്തിനായി പിന്നീട് മത്സരിച്ചു. ‘ജാഗ്തേ രഹോ’ എന്ന ചിത്രം കാർലോവി വാരി ഇന്റർനാഷണൽ ഫിലിം ഫെസ്റ്റിവലിൽ ‘ക്രിസ്റ്റൽ ഗ്ലോബ്’ പുരസ്കാരവും കരസ്ഥമാക്കി.

സ്വന്തം സിനിമകൾക്ക് അപ്പുറത്തേക്കും രാജ് കപൂറിന്റെ സംഭാവനകൾ നീണ്ടുനിന്നു. നിമ്മി, ഋഷി കപൂർ, ഡിംപിൾ കപാഡിയ, സീനത്ത് അമൻ ഉൾപ്പെടെയുള്ള നിരവധി അഭിനേതാക്കളെ അദ്ദേഹം സിനിമാലോകത്തേക്ക് പരിചയപ്പെടുത്തി. ഒരു ചലച്ചിത്രകാരൻ എന്ന നിലയിൽ അദ്ദേഹം 10 ചിത്രങ്ങൾ സംവിധാനം ചെയ്തതിൽ എട്ടെണ്ണവും ബോക്സ് ഓഫീസിൽ വൻ വിജയങ്ങളായിരുന്നു.

‘സംഗം’ എന്ന ചിത്രത്തിലൂടെ വിദേശത്ത് സിനിമ ചിത്രീകരിച്ച ആദ്യ ഇന്ത്യൻ ചലച്ചിത്രകാരനായി അദ്ദേഹം മാറി. കൂടാതെ, അന്നത്തെ കാലത്ത് ഒരു ഇന്ത്യൻ സിനിമയിൽ അഭിനയിച്ച ഏറ്റവും വലിയ അന്താരാഷ്ട്ര അഭിനേതാക്കളുടെ നിര തന്നെ ഉൾപ്പെടുത്തിയ ചിത്രമായിരുന്നു ‘മേരാ നാം ജോക്കർ’.

തന്റെ അഭിനയ ജീവിതത്തിൽ ആകെ 63 ചിത്രങ്ങളിലാണ് രാജ് കപൂർ വേഷമിട്ടത്. സാധാരണക്കാരായ പ്രേക്ഷകരെ ആകർഷിക്കുന്ന സിനിമകളിൽ വലിയ സാമൂഹിക വിഷയങ്ങൾ കൃത്യമായി ഉൾക്കൊള്ളിക്കാൻ സാധിച്ചു എന്നതാണ് അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഏറ്റവും വലിയ കരുത്ത്.

ഈ അപൂർവ്വമായ കഴിവാണ് അദ്ദേഹത്തെ വെറുമൊരു വിജയകരമായ ‘സ്റ്റാർ കിഡ്’ എന്നതിലുപരി, ഇന്ത്യയിലും വിദേശത്തും ഒരുപോലെ ഹിന്ദി സിനിമയുടെ രൂപരേഖ തന്നെ തിരുത്തിയെഴുതിയ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട വ്യക്തിത്വങ്ങളിൽ ഒരാളാക്കി മാറ്റിയത്.