സംഘർഷങ്ങൾ അവസാനിക്കുമോ? ഹോർമുസിൽ പരിഹാരം കാണാൻ അമേരിക്കയും ഇറാനും; അടുത്ത സമാധാന ചർച്ച ദോഹയിൽ
ദോഹ: അമേരിക്കയും ഇറാനും തമ്മിലുള്ള ആക്രമണങ്ങൾ നിർത്തിവെക്കാനും ഹോർമുസ് കടലിടുക്കുമായി ബന്ധപ്പെട്ട തർക്കങ്ങൾ പരിഹരിക്കുന്നതിനായി ജൂൺ മുപ്പതിന് ഖത്തർ തലസ്ഥാനമായ ദോഹയിൽ ചർച്ചകൾ നടത്താൻ ഇരു രാജ്യങ്ങളും തീരുമാനിച്ചതായി റിപ്പോർട്ടുകൾ. അമേരിക്കൻ ഉദ്യോഗസ്ഥരെ ഉദ്ധരിച്ച് ആക്സിയോസ് എന്ന മാധ്യമമാണ് ഈ വാർത്ത പുറത്തുവിട്ടത്. എണ്ണക്കപ്പലുകളുടെ സുപ്രധാന യാത്രാവഴിയായ ഹോർമുസ് കടലിടുക്കിൽ അടുത്തിടെ അമേരിക്കൻ, ഇറാനിയൻ സേനകൾ തമ്മിൽ ഏറ്റുമുട്ടലുകൾ നടന്നിരുന്നു. ഇരു രാജ്യങ്ങളും തമ്മിലുള്ള ആക്രമണങ്ങൾ തൽക്കാലം നിർത്തിവെക്കുമെന്നും ഇതിലൂടെ കപ്പലുകൾക്ക് സ്വതന്ത്രമായി സഞ്ചരിക്കാൻ സാധിക്കുമെന്നും ധാരണാപത്രത്തിലെ എല്ലാ കാര്യങ്ങളിലും സാങ്കേതിക തലത്തിലുള്ള ചർച്ചകൾ തുടരുമെന്നും അമേരിക്കൻ ഉദ്യോഗസ്ഥൻ വ്യക്തമാക്കി.
എന്നാൽ കടലിടുക്കിലൂടെയുള്ള തങ്ങളുടെ ഇഷ്ടവഴിക്ക് പകരം മറ്റൊരു വഴിയിലൂടെ കപ്പലുകൾ സഞ്ചരിക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നത് പശ്ചിമേഷ്യയിൽ വീണ്ടും സംഘർഷങ്ങൾ വർദ്ധിപ്പിക്കുമെന്ന് ഇറാന്റെ ഉന്നത നയതന്ത്രജ്ഞൻ മുന്നറിയിപ്പ് നൽകിയിരുന്നു. മരവിപ്പിച്ച ഫണ്ടുകൾ ലഭ്യമാക്കുന്നതുൾപ്പെടെയുള്ള ധാരണാപത്രത്തിലെ വ്യവസ്ഥകൾ പാലിക്കപ്പെടാത്തതിനാലും രാജ്യത്തിന് നേരെയുണ്ടായ ആക്രമണങ്ങളെ തുടർന്നുമെല്ലാമാണ് ഞായറാഴ്ച നടക്കേണ്ടിയിരുന്ന സാങ്കേതിക ചർച്ചകളിൽ നിന്ന് ഇറാൻ വിട്ടുനിന്നതെന്ന് ഇറാൻ സുപ്രീം ലീഡറുടെ ഓഫീസിലെ ഉദ്യോഗസ്ഥനായ മഹ്ദി ഫസെലി പ്രതികരിച്ചു.
അമേരിക്കയും ഇറാനും തമ്മിലുണ്ടായ ഏറ്റുമുട്ടലുകളെ തുടർന്ന് ഹോർമുസ് കടലിടുക്കിലെ കപ്പൽ ഗതാഗതം മന്ദഗതിയിലാവുകയും ക്രൂഡ് ഓയിൽ വില വർദ്ധിക്കുകയും ചെയ്തു. ബ്രെന്റ് ക്രൂഡിന് 72.49 ഡോളറിലേക്കും അമേരിക്കൻ വെസ്റ്റ് ടെക്സാസ് ഇന്റർമീഡിയറ്റ് ക്രൂഡിന് 69.96 ഡോളറിലേക്കുമാണ് വില ഉയർന്നത്. ഈ സംഘർഷങ്ങളുടെ പശ്ചാത്തലത്തിൽ പാകിസ്ഥാനും സൗദി അറേബ്യയും കടുത്ത ആശങ്ക രേഖപ്പെടുത്തി. പാകിസ്ഥാൻ ഉപപ്രധാനമന്ത്രി ഇഷാഖ് ദാറും സൗദി വിദേശകാര്യ മന്ത്രി ഫൈസൽ ബിൻ ഫർഹാനും ഫോണിലൂടെ ആശയവിനിമയം നടത്തുകയും സമാധാനം നിലനിർത്തുന്നതിനായി ഒരുമിച്ച് പ്രവർത്തിക്കാൻ തീരുമാനിക്കുകയും ചെയ്തു. എത്രയും വേഗം താൻ പാകിസ്ഥാൻ സന്ദർശിക്കുമെന്ന് സൗദി വിദേശകാര്യ മന്ത്രി അറിയിച്ചു. ഇതേസമയം, ടെഹ്റാൻ-ദുബായ് വിമാന സർവീസുകൾ തിങ്കളാഴ്ച മുതൽ പുനരാരംഭിക്കുമെന്ന് ടെഹ്റാൻ ഇമാം ഖൊമേനി വിമാനത്താവള മേധാവി റാമിൻ കഷെഫാസർ അറിയിച്ചു.
യുഎഇയിൽ ഇറാൻ ആക്രമണം നടത്തിയതിനെ തുടർന്ന് വിമാന സർവീസുകൾ നിർത്തിവെച്ചിരിക്കുകയായിരുന്നു. അതിനിടെ, സൈനിക നീക്കങ്ങളുടെ ഭാഗമായി ഉണ്ടായ സ്ഫോടനത്തിൽ തെറിച്ചുവീണ അവശിഷ്ടങ്ങൾ തട്ടി ഒരു ഖത്തർ പൗരൻ കൊല്ലപ്പെട്ടതായും മറ്റൊരാൾക്ക് പരിക്കേറ്റതായും ഖത്തർ ആഭ്യന്തര മന്ത്രാലയം സ്ഥിരീകരിച്ചു. കടലിൽ കാണാതായ ഇവരുടെ ബോട്ട് പിന്നീട് കണ്ടെത്തുകയായിരുന്നു. എന്നാൽ ഇത് കുവൈറ്റിലെയും ബഹ്റൈനിലെയും അമേരിക്കൻ സൈനിക താവളങ്ങൾക്ക് നേരെ ഇറാൻ നടത്തിയ ഡ്രോൺ ആക്രമണങ്ങളുമായി ബന്ധപ്പെട്ടുള്ളതാണോ എന്ന് മന്ത്രാലയം വ്യക്തമാക്കിയിട്ടില്ല.
മറുവശത്ത് ഇസ്രയേലും ലെബനനും തമ്മിൽ വെടിനിർത്തൽ കരാർ ഒപ്പുവെച്ച് ദിവസങ്ങൾക്കുള്ളിൽ തന്നെ ലെബനനിൽ ഇസ്രയേൽ വീണ്ടും ആക്രമണം നടത്തി. വെടിനിർത്തൽ നിലനിൽക്കെ ഇസ്രയേൽ തുടരുന്ന ഈ ലംഘനങ്ങൾ നിരീക്ഷിക്കുന്നുണ്ടെന്നും സ്വന്തം രാജ്യത്തെ സംരക്ഷിക്കാനുള്ള അവകാശം തങ്ങൾക്കുണ്ടെന്നും ഹിസ്ബുള്ള പ്രതികരിച്ചു. ഞായറാഴ്ച ലെബനനിൽ പത്ത് കിലോമീറ്ററോളം ഉള്ളിലുള്ള സ്വയം പ്രഖ്യാപിത സുരക്ഷാ മേഖലയ്ക്ക് സമീപം ഹിസ്ബുള്ള അംഗങ്ങളെ ലക്ഷ്യമാക്കി ഇസ്രയേൽ നടത്തിയ ആക്രമണത്തിൽ രണ്ട് പേർക്ക് പരിക്കേറ്റു. ശനിയാഴ്ച നടന്ന ആക്രമണത്തിൽ ഒരാൾ കൊല്ലപ്പെട്ടിരുന്നു. അതിനിടെ, തെക്കൻ ലെബനനിൽ നടന്ന ഏറ്റുമുട്ടലിൽ ഇരുപത്തിയൊന്ന് വയസ്സുകാരനായ ക്യാപ്റ്റൻ ഡേവിഡ് ഹസൂത്ത് എന്ന പ്ലാറ്റൂൺ കമാൻഡർ കൊല്ലപ്പെട്ടതായും മറ്റൊരു സൈനികന് പരിക്കേറ്റതായും ഇസ്രയേൽ സൈന്യം സ്ഥിരീകരിച്ചു.
ദെയ്ർ സെരിയാൻ പ്രദേശത്ത് വെച്ചാണ് ഇസ്രയേൽ സൈനികർ ഹിസ്ബുള്ള പോരാളിയുമായി ഏറ്റുമുട്ടിയത്. ഈ പോരാളിയെ പിന്നീട് സൈന്യം വധിച്ചു. മാർച്ച് ആദ്യം തുടങ്ങിയ യുദ്ധത്തിൽ ഇതുവരെ മുപ്പത്തിയെട്ട് ഇസ്രയേൽ സൈനികരും ഒരു സാധാരണക്കാരനുമാണ് കൊല്ലപ്പെട്ടത്. ലെബനനിലെ മജ്ദൽ സൗൺ എന്ന ഗ്രാമത്തിൽ ഹിസ്ബുള്ള നിർമ്മിച്ച ഇരുനൂറ് മീറ്ററോളം നീളവും ഇരുപത്തിയഞ്ച് മീറ്ററോളം ആഴവുമുള്ള ഒരു വലിയ ഭൂഗർഭ തുരങ്കം തകർത്തതായി ഇസ്രയേൽ പ്രധാനമന്ത്രി ബെഞ്ചമിൻ നെതന്യാഹുവും പ്രതിരോധ മന്ത്രി ഇസ്രയേൽ കാറ്റ്സും പ്രസ്താവനയിലൂടെ അറിയിച്ചു. ഈ ആക്രമണത്തെക്കുറിച്ച് മുൻകൂട്ടി അമേരിക്കയെ അറിയിച്ചിരുന്നുവെന്നും ഈ തുരങ്കത്തിൽ നിന്നും നിരവധി ആയുധങ്ങൾ കണ്ടെടുത്തുവെന്നും ഇസ്രയേൽ വ്യക്തമാക്കി. അതേസമയം, അമേരിക്ക, ഇസ്രായേൽ, ലെബനൻ എന്നീ രാജ്യങ്ങൾ ഉൾപ്പെട്ട പുതിയ കരാർ ലെബനന്റെ അവകാശങ്ങൾ സംരക്ഷിക്കുന്നില്ലെന്നും അത് നിലവിലെ രൂപത്തിൽ നടപ്പിലാക്കാൻ അനുവദിക്കില്ലെന്നും ഹിസ്ബുള്ളയുടെ സഖ്യകക്ഷിയും ലെബനീസ് പാർലമെന്റ് സ്പീക്കറുമായ നബി ബെറി വ്യക്തമാക്കി. ലെബനനിൽ നിന്നുള്ള ഇസ്രയേലിന്റെ പിന്മാറ്റം ഹിസ്ബുള്ളയെ നിരായുധരാക്കുന്നതിനെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ളതാണ് ഈ പുതിയ കരാറിലെ വ്യവസ്ഥകളെന്നും ഇതൊരു അടിച്ചേൽപ്പിക്കപ്പെട്ട കരാറാണെന്നും അദ്ദേഹം ആരോപിച്ചു.