‘ദേശസ്നേഹം നിർബന്ധപൂർവ്വം അടിച്ചേൽപ്പിക്കാനാവില്ല’; വന്ദേമാതരം നിർബന്ധമാക്കുന്നതിനെതിരെ സഞ്ജയ് ഹെഗ്ഡെ സുപ്രീം കോടതിയിൽ
ന്യൂഡൽഹി: വിദ്യാലയങ്ങളിലും ഓഫീസുകളിലും വന്ദേമാതരം ആലപിക്കുന്നത് സംബന്ധിച്ച കേന്ദ്ര ആഭ്യന്തര മന്ത്രാലയത്തിന്റെ സർക്കുലറിനെതിരെ മുതിർന്ന അഭിഭാഷകൻ സഞ്ജയ് ഹെഗ്ഡെ സുപ്രീം കോടതിയിൽ. വ്യക്തിയുടെ മനസ്സാക്ഷിയെ സംരക്ഷിക്കേണ്ടത് ഭരണഘടനാപരമായ ബാധ്യതയാണെന്നും ദേശസ്നേഹം ആരെയും നിർബന്ധിച്ച് അടിച്ചേൽപ്പിക്കാൻ കഴിയില്ലെന്നും അദ്ദേഹം വാദിച്ചു.
വന്ദേമാതരത്തിന്റെ എല്ലാ ശ്ലോകങ്ങളും ആലപിക്കുന്നത് സംബന്ധിച്ച് ജനുവരി 28-ന് പുറപ്പെടുവിച്ച സർക്കുലർ ചോദ്യം ചെയ്ത് മുഹമ്മദ് സയീദ് നൂറി സമർപ്പിച്ച റിട്ട് ഹരജി പരിഗണിക്കുകയായിരുന്നു കോടതി. ചീഫ് ജസ്റ്റിസ് സൂര്യകാന്ത്, ജസ്റ്റിസ് ജോയ്മല്യ ബാഗ്ലി, ജസ്റ്റിസ് വിപുൽ എം പഞ്ചോളി എന്നിവരടങ്ങിയ ബെഞ്ചാണ് വാദം കേട്ടത്.
ദേശീയഗാനം ആലപിക്കുന്ന കാര്യത്തിലും ഇതേ നിലപാടാണോ ഉള്ളതെന്ന് ചീഫ് ജസ്റ്റിസ് ചോദിച്ചപ്പോൾ, ഭരണഘടന വ്യക്തിസ്വാതന്ത്ര്യത്തിനും സഹിഷ്ണുതയ്ക്കുമാണ് മുൻഗണന നൽകുന്നതെന്ന് ഹെഗ്ഡെ മറുപടി നൽകി. ദേശീയഗാനത്തിന് നിയമപരമായ പരിരക്ഷയുണ്ടെന്നും എന്നാൽ വന്ദേമാതരം പോലുള്ള ദേശീയ ഗീതങ്ങൾക്ക് അത്തരമൊരു നിയമപരമായ ചട്ടക്കൂടില്ലെന്നും അദ്ദേഹം ചൂണ്ടിക്കാട്ടി. ആർട്ടിക്കിൾ 51A പ്രകാരം ദേശീയഗാനത്തെ ആദരിക്കണമെന്നുണ്ടെങ്കിലും വന്ദേമാതരത്തെക്കുറിച്ച് അതിൽ പരാമർശമില്ലെന്നും അദ്ദേഹം വാദിച്ചു.
നിർബന്ധിതമായി ഗാനാലാപനത്തിൽ പങ്കുചേർക്കുന്നത് മതവിശ്വാസത്തിനും മനസ്സാക്ഷിക്കും വിരുദ്ധമാണെന്ന് ഹരജിക്കാരൻ ചൂണ്ടിക്കാട്ടി. ‘ബിജോ ഇമ്മാനുവൽ’ കേസിൽ യഹോവയുടെ സാക്ഷികളായ വിദ്യാർത്ഥികൾക്ക് ലഭിച്ച സംരക്ഷണവും ഹരജിയിൽ പരാമർശിച്ചു. വന്ദേമാതരത്തിലെ ചില പ്രയോഗങ്ങൾ ഏകദൈവ വിശ്വാസികൾക്ക് അവരുടെ മതപരമായ കാഴ്ചപ്പാടുകൾക്ക് വിരുദ്ധമായി അനുഭവപ്പെടാമെന്നും ഇത് ആർട്ടിക്കിൾ 25 പ്രകാരമുള്ള അവകാശങ്ങളുടെ ലംഘനമാണെന്നും ഹരജിയിൽ പറയുന്നു.
എങ്കിലും, കേന്ദ്ര സർക്കാരിന്റെ സർക്കുലർ കേവലം ഒരു ഉപദേശക രേഖ മാത്രമാണെന്നും ഗാനം ആലപിക്കാത്തവർക്കെതിരെ ശിക്ഷാ നടപടികളൊന്നും നിർദ്ദേശിക്കുന്നില്ലെന്നും കോടതി നിരീക്ഷിച്ചു. ഹരജിക്കാരന്റെ ആശങ്കകൾ അകാലത്തിലുള്ളതാണെന്ന് വിലയിരുത്തിയ സുപ്രീം കോടതി ഹരജി തള്ളി.
